Rodzaje i podział środków zapobiegawczych

Środki zapobiegawcze to przewidziane w polskim prawie narzędzie prawno-karne służące temu, aby zapobiec zdarzeniom mogącym mieć negatywny wpływ na właśnie tocząca się sprawę. Stosowane są one, gdy istnieje prawdopodobieństwo, że osoba podejrzana lub oskarżona w danym procesie, może chcieć doprowadzić do takiego obrotu sprawy, który zakończy się uniewinnieniem lub umorzeniem postępowania.

Środki zapobiegawcze stosuje się zgodnie z art. 249 Kodeksu Postępowania Karnego. Stanowi on, że sąd może zastosować środki zapobiegawcze, aby zabezpieczyć prawidłowy przebieg postępowania, jak również, w wyjątkowych sytuacjach, w celu zapobieżenia popełnieniu przez oskarżonego lub podejrzanego kolejnego poważnego przestępstwa. Jednakże można je zastosować tylko wtedy, gdy dotychczas zebrane dowody świadczą z dużym prawdopodobieństwem, że oskarżony rzeczywiście popełnił zarzucane mu czyny.

Rodzaje środków zapobiegawczych:

  • poręczenie majątkowe;
  • areszt tymczasowy – korzysta się z niego w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że oskarżony lub podejrzany może utrudnić prowadzenie śledztwa poprzez ucieczkę z kraju, nakłanianie innych uczestników procesu do fałszywych zeznań, zastraszanie ich lub utrudnianie czynności w inny sposób;
  • dozór policyjny – na przykład w formie zakazu opuszczania określonego miejsca pobytu, stawiennictwa w organie dozoru lub informowania o zmianie miejsca pobytu;
  • zakaz opuszczania kraju;
  • poręczenie społeczne, np. osoby godnej zaufania;
  • środki zapobiegawcze z artykułu 276 KPK, w tym zawieszenie w czynnościach służbowych, pozbawienie prawa do wykonywania zawodu czy powstrzymania się od wykonywania określonych czynności.

Podział środków zapobiegawczych:

  • izolacyjne – np. areszt tymczasowy,
  • nieizolacyjne – np. poręczenie majątkowe lub społeczne, dozór policyjny, zakaz opuszczania kraju
  • przymusowe – stosowane w celu zapewnienia prawidłowego przebiegu postępowania.

Przed zastosowaniem środków zapobiegawczych należy przysłuchać oskarżonego. Środki te można stosować aż do rozpoczęcia odbywania kary przez skazanego.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *